Tag Archives: etnografi

Etnografik Çalışmalar


Nedir? Ne Amaçla Yapılır?
Etnografi, araştırma konusuna bağlı olarak evreni belirlenmiş olan belirli nüfusu, bulundukları ortam ve koşullarda takip ederek, araştırma konusu çerçevesinde ilişki ve davranışlarını inceleyen bir bilim dalıdır.
Etnografik çalışmalar, uzun yıllar boyunca hakim Batı’nın kendi kültürel motiflerinin ve medeniyet anlayışının dışında kalan “öbür dünya”yı anlamak için kullandığı bir yöntem etiketi ile sınırlı kalmıştır. Bu kapalılık aynı zamanda etnografinin misyoner yaklaşımlı metod ve tekniklerini de modernize etmesine engel olmuştur.
Oysa günümüzde etnografik çalışmalar hakimin hakimiyetini sağlamlaştırmanın çok ötesinde yerelin bireysel ve sosyal motiflerini anlamak ve bunları hakim kılmak için çalışan bir disiplinin ürünü olarak gelişmektedir.

Nasıl yapılır? Neler sunulur?
Etnografik çalışmalarda yıllardır süregelen pratiğinden kaynaklanan konvansiyonel araştırma yöntemleri daha çağdaş yaklaşımlar ile geliştirilmiş halde halen kullanılmaktadır. Bu yöntemleri en genel hatları ile aşağıdaki gibi sıralayabiliriz.

Aktif (Katılımcı) Gözlem
Bu yöntemde araştırmacı, ilişkiler sistematiğinin içinde aktif olarak yer alır ve olayların gelişimine açık şekilde gözlemine devam eder. Fiziksel ve duygusal etkilenmeler birlikte olunan insanlar ile birlikte yaşanır ve deneyimlenir.

Pasif (Katılımcı Olunmayan) Gözlem
Bu yöntemde ise araştırmacı olayların fiziksel ortamında bulunmaksızın gelişmeleri (gelişimini etkilemeyecek şekilde) uzaktan izler ve analiz eder.

Derinlemesine Görüşme
Araştırılan konuya nisbeten daha fazla odaklanıldığı ancak yönlendirmenin en azda tutulduğu görüşme yöntemidir. Derinlemesine görüşmelerde araştırmacı mümkün olduğunca görüşme mekanını, dış uyaranları ve zamanlamayı kontrol etmeye çalışır.

Serbest Görüşmeler
Tabiri caizse serbest görüşmeler etnografik çalışmaların omurgasını oluşturur. Araştırmacının araştırma süresi boyunca (ancak kendi içinde displinli ve dengelenmiş olacak şekilde) yapacağı tüm görüşmeler çalışmanın tüm diğer aşamalarında elde edilen sistematik verilerin sağlaması gibidir.

Serbest Bilgi Günlükleri
Burada bahsedilen “serbestlik” ifadesi hazırlık yapılmaması olarak yorumlanmamalıdır. Her etnografik araştırma öncesinde araştırmacı saha çalışmasında kullanacağı günlükleri, çerçevesini, biçimini ve içereceği bilgileri tasarlayacaktır.
Etnografik araştırmalar, öncelikli olarak araştırma konusu ve etkilediği deneyimler çerçevesinde, nüfusun yapılanmasını, ilişkiler ve kod sistematiğini, davranış biçimlerini ve araştırma konusundaki yaşam deneyimlerini analiz ederek niteliksel sonuçlara ulaşılmasına olanak sağlar.

Kimler yararlanır? Nasıl yararlanılır?
Etnografik araştırmalar özellikle ürün ve hizmetleri ile hedef kitlelerine yeni deneyimler veya mevcut deneyimlerinde farklılaşmalar yaratacak kurumlar tarafından kullanılmaktadır.
Ayrıca herhangi bir vakadan dolaylı ya da dolaysız olarak etkilenecek olan nüfusun bu olay özelinde geçmiş ve mevcut deneyimlerini analiz ederek olası etkilenmelerini, boyutunu, yönünü ve bundan hareketle tepkilerini belirlemek amacı ile de bu çalışmalardan yararlanılmaktadır.
Etki analizlerinin geniş ölçekli nüfusları kapsayan araştırma aşamalarında da yine etnografik çalışmalardan yararlanbılabilmektedir.